Tag Archives: බුදුන් වහන්සේ

බිලිපූජාවෙන් වෙසක් සමරන ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර විශ්ව විද්‍යාලය.

“මෙයට මාස දෙකකට පමණ පෙර එක්තරා උත්සවයක් විශ්ව විද්‍යාලයේ මානව ශාස්ත්‍ර හා සමාජීය විද්‍යා පීඨයේ පැවැත්වුණි. එයට සහභාගී වූයේ ඉන්දියානුවන් පිරිසකි. එහිදී අප ආදරයට ‘ස්පොටි’ ලෙස හඳුන්වන නගුට කොට බල්ලා, රතු පලස මතින් ඇවිද යාමටත්, අනතුරුව වේදිකාව මතට නැඟ හාස්‍යජනක රඟදැක්වීමක් ඉදිරිපත් කිරීමටත් අමතක කළේ නැත. මේ සිදුවීම නිසා කැළඹුණු උපකුලපති සහ පීඨාධිපති ‘මුළු බලු ප්‍රජාව’ කෙරෙහිම සිය වෛරය තවත් තහවුරු කර ගන්නට හේතුවක් කර ගත්තේය……නගුටක් නැති ස්පොටි බොහෝ දෙනාගේ ආදරය දිනා ගත් බලු සුරතලෙකි. ඔහුගේ පුරුද්දක් වන්නේ සුමංගල ගොඩනැඟිල්ලේ පහළ ඇති වේදිකාව මතට නැඟ හාස්‍ය රඟපෑමක් කිරීමයි. සාමාන්‍යයෙන් එම ශාලාවේ දේශන පවත්වද්දීත් ස්පොටි වේදිකාව මතට නැඟීමට ප්‍රිය කරන්නේය. ඔහු ශිෂ්‍ය භික්ෂුන්ගේ නේවාසිකාගාරයේ සිටින බලු සුරතලාය. ජපුර බලු සහෝදර සහෝදරියන් තිහකට අධික සංඛ්‍යාවකගේ ජිවිත නැති වීමටත්, තවත් 40 කට අධික සංඛ්‍යාවකගේ ජිවිත දැඩි අවධානමකට පත් වීමටත් මේ සුරතල් ස්පොටිගේ හාස්‍යජනක හැසිරීම් හේතුවක් කර ගන්නට තරම් සමාජයේ උගත් යැයි සම්මත, එහෙත් අළුගෝසු මානසිකත්වයකින් හෙබි පිරිසක් මුග්ධ විය…..ඇතුළුවන විටම විශාල බෞද්ධ කොඩියක් සේ දිස්වන බිත්තියකි. අනතුරුව භික්ෂූන් දෙනමකගේ පිළිරූ ඇත. එයත් පසුකොට යන විට සමාධි බුදු රුවක් සහ බෝ ගසකි. එයට පසුව තවත් භික්ෂු පිළිරුවකි. මේ සියල්ලට මුහුණලා ශාස්ත්‍ර පීඨය ඇත. එහි උගන්වන්නේ බෞද්ධ සංස්කෘතිය, බෞද්ධ දර්ශනය, සාහිත්‍යය, ඉතිහාසය, ආදී විෂයයන්ය. නමුත් ඒ තුළ සිදු වන්නේ මහා පාපතර ක්‍රියාවන්ය…..පෙනෙන නොපෙනෙන, ළඟ දුර, විශාල ශරීර මෙන්ම ඉතා කුඩා ශරීර සහිත සෑම වර්ගයකම ජීවින් හට මෙත් සිත පතුරුවිම බෞද්ධ දර්ශනයේ ඉගැන්වේ. කරුණාවට සාගරයක් බඳු වූ, මෙත් සිසිලෙන් තෙත් වූ හදවතක් ඇත්තා වූ සිද්ධාර්ථ ගෞතම බුදුන් වහන්සේගේ පිළිරූ ඇති, බෝගස් ඇති, බෞද්ධ දර්ශනය උගන්වන, බෞද්ධ යන නම භාවිතා කරන ස්ථානයකට කිසිසේත්ම නොගැලපෙන ක්‍රියාකලාපයන් මෙහි සිදුවන්නේය.”

Continue reading බිලිපූජාවෙන් වෙසක් සමරන ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර විශ්ව විද්‍යාලය.

Advertisements

වරාය නගර ව්‍යාපෘතිය, ජාතික ස්වෛරීත්වය කැප කිරීම සහ බෞද්ධ වන්දනා – ගනනාථ ඔබේසේකර

 ගණනාථ ඔබේසේකර
ගණනාථ ඔබේසේකර
සති කිහිපයකට පෙර විශ්ව විද්‍යාල සගයන් සංවිධානය කොට දිල්ලි විශ්ව විද්‍යාලයේ පවත්වන්ට යෙදුණු සම්ම්න්ත‍්‍රණයකට සහභාගී වීමේ භාග්‍යය මට ලැබුණි. එම සම්මන්ත‍්‍රණයේ මුලසුන හෙබැවූයේ, 14 වැනි දලයිලාමා තුමා වන අති උතුම් ටෙන්සින් ග්යැට්සෝ ය. සමකාලීන අධ්‍යාපනික ආකෘතීන් තුළ බෙහෙවින් විරල, කරුණාව සහ දයාව පිළිබඳ පුරුෂාර්ථ අන්තර්ගත කරගත හැකි වන අයුරින් ළමුන්ගේ ලෞකික අධ්‍යාපනය සංවර්ධනය කරගත හැක්කේ කෙසේද යන්න සම්මන්ත‍්‍රණයේ තේමාව විය. සාමාන්‍ය බෞද්ධයන්ගේ හෘද සාක්ෂිය හැඩගැන්වීමෙහිලා ජාතක කතාවල ඇති වැදගත්කම ගැන ආරම්භක දේශනයේදී මා කතා කළ අතර, අනිත් දේශක සගයන් බි‍්‍රතාන්‍ය කොලොම්බියාව, භූතානය, මොංගෝලියාව සහ වියට්නාමය වැනි තෝරාගත් ස්ථාන කිහිපයක සාර්ථක අධ්‍යාපනික ආකෘතීන් ගැන කරුණාවේ කේන්ද්‍රීයත්වය හරහා කරුණු දැක්වූහ. තවත් අය, මොළය පිළිබඳ පර්යේෂණාත්මක අධ්‍යයනයන් හා විපස්සනා භාවනාවේ සාධනීය ගුණාංග ගැන කතා කළහ. ඉදිරිපත් වූ දේශන ගැන සම්මන්ත‍්‍රණය මුළුල්ලේ සිය අදහස් දැක්වූ දලයි ලාමා තුමා, බෞද්ධ දයාව සහ අපේ කාලයට එහි ඇති අදාළත්වය පිළිබඳ ස්වකීය ගැඹුරු ප‍්‍රඥාව සමග මුසු කරමින්, සභාවේ ප‍්‍රශ්නවලට ප‍්‍රතිචාර දැක්වූහ. කථිකයන් හෝ ඒ විශාල සභාවේ සිටි ශිෂ්‍යයන් හෝ සැදැහැවතුන් අතරින් කිසිවෙකු හෝ මේ සාකච්ඡුාවට දේශපාලනය වැද්ද නොගත් බව මෙහිදී කිව යුතුව තිබේ. තවද, මා ඇතුළු එතුමා හමු වූ කවුරුත්, උන්වහන්සේ සතු අව්‍යාජත්වයත්, බුදුදහම සම්බන්ධයෙන් උන්වහන්සේ තුළ පැවති ගැඹුරු අවබෝධයත් ගැන සේම, එතුමාගෙන් නික්මෙන සෙයක් පෙනුණු නිහතමානී භාවයත්, පුද්ගල අනුහසත් ගැන උදක්ම පැහැදුණහ. බෞද්ධ දර්ශනය පිළිබඳ එතුමාගේ කෝෂ්ඨාගාර පාණ්ඩිත්‍යය ගැන අමුතුවෙන් කිව යුතු නැත. එම ඥානය, සාමාන්‍ය බෞද්ධයන් සඳහා ලියැවුණු එතුමාගේ ජනප‍්‍රිය ලේඛන තුළ සේම, ‘‘තනි අණුවක් තුළ පවතින සමස්ත විශ්වය’’ වැනි විද්වත් කෘති තුළත් අපට හමු වෙයි. බුදුන් වහන්සේ විසින්ම මුලින් සූත‍්‍රගත කළ පටිච්ච සමුප්පාදය හෙවත් ‘තත්වාරෝපිත සම්භවය’ පිළිබඳ සාරවත් සාකච්ඡුාවකට අමතරව, විද්‍යාව සහ ආධ්‍යාත්මිකත්වය එකට මුණගැසීම ගැන මේ කෘතිය තුළ උන්වහන්සේ සාකච්ඡුා කරති.

මා මෙය ලියන්නේ, එතුමා ශ‍්‍රී ලංකාවට සැපත්වීම කෙරෙහි අධානග‍්‍රාහී ආකාරයෙන් චීනය විරෝධය පෑම ගැන මා තුළ ඇති කණස්සල්ල හේතුවෙනි. Continue reading වරාය නගර ව්‍යාපෘතිය, ජාතික ස්වෛරීත්වය කැප කිරීම සහ බෞද්ධ වන්දනා – ගනනාථ ඔබේසේකර